Ealli arkiiva

to 6.10.2016

  • 30 min
  • 1 v 6 kk

Ealli arkiiva gieđahallá dál dulvadanáigumušaid mat eai ollašuvvan Anáris, Ohcejogas eaige Eanodagas. Oljokriisa 1970-logu álggus dagahii energiia meroštallama ja leš bealisttis addán fártta čáhcefámu huksenplánaide. Sáhka lei Anáris Menešjoga buođđumis, Ohcejogas Gáregasjoga ja Cieskuljoga buođđumis sihke Eanodagas Nieidaskáiddi, Neakkeljoga buođđumis. Mielde ságastallamis 1973 Máijo-Jovnna, Jouni Länsman Áŋŋelis siihke Antti Oula Juuso, Aslak Rist ja Aslak Juuso Ávžžasjávrris. Jagi 1979 prográmmas Bikko-Jusse, Johan Högman ja Cieskul Jovsset-Ásllat, Joosef Aslak Aikio. Jagi 1982 ságastallmis lea mielde Neakkel bálgosa boazoisit Johán Dánel Magga.

Lähetykset

  • to 6.10.2016 9.00 • Yle Sámi Radio

Jaksot

  • Ealli arkiiva.

  • Álggus okta ođasvuolggahus jagis 1972. Ođđasat gieđahallet sámeoahpahusdoaibmagotti, nuortalašgiela čállinvuogi, girkobeahcevuovddi suodjaleami Anáris, Bátnejávrri dulvadeami buhtadusaid ja SKDL boazodoallojuhkosa oaiviliid. Nubbin sámegielat oassi Sámi ságat -vuolggahusas 8.3.1972. Das lea sáhka Márjjabeaidoaluid lágideamis ja ja nu daddjon bealdobohccuin Eanodagas, boazoolmmái Iisko Magga jearahallan. Dán prográmmas Nils Piera Labba juoigá guokte luođi. Loahpas Sámi ságaid loahppamusihkka 1.8.1972: Anárjávri - Jouni Ilmari Jomppanen lávlu, Humppa-Veikot čuojaha. Báddejuvvon Anár Leammis.

  • Miehtá Sámi prográmma mii lea sáddejuvvon 7.7.1978. Thorleif Berg čilge sáhkamiid, máidnasiid ja cukcasiid erohusaid. Ovdamearkkaid dákkáriin buktet Oahptii-Ingá, Inga Guttorm ja Sunnen-Risten, Kristin Pentra, soai máinnasteaba doložiid. Øystein Nilsen juoigá Máttul-Ándde.

  • Miehtá Sámi 14.11.1980 muitalii rádjagielddaid ovddasteaddjiid ráđđádallančoahkkimis Kárášjogas. Nubbin áššin Dálvadis-teáhtera čájálmas "Ráidu manná", jienat Jielleváris.

    Mielde sáddagis Hans Guttorm ja Petter Nedrejord Kárášjogas, Per Aleksandersen Deanus ja Toivo Suomenrinne Ohcejogas. Teáhterbihtá fas árvvoštallet Astrid Negga, Martin Suorra ja Johan Sjaunja. Doaimmaheaddjit: Sulo Lemet Aikio ja Nils Henrik Sikku.

  • Vuohču márkanat, gilvvut ja sámesearvvi čoahkkin ledje fáddán Sámi ságat -prográmmas 18.4.1972. Márkan- ja gilvoságaid muitaleaba Gáppe-Piera Ovllá, Oula Aikio ja Jouni Hetta. Čoahkkimis lea sáhka boazodoalus, sáhkavuoruid suomagillii dollet Hirvas-Ándde, Antti Hirvasvuopio ja Gáppe-Piera Jovnna, Jouni Aikio. Sámi ságain 20.6.1972 lei sáhka das makkár turisma heive sámeguvlui. Saariselkä-plánas hábmejuvvui stuorra turismaguovddáš. Ekonoma Veikko Rastas árvalii,ahte duottarguovlluid (Tunturi-Lappi) galggašii ráfáidahttit áivve fal boazodoalu várás. Gullat maid Gedo-Jovnna, Joonas Ketola jearahallama Gárasavvonis, son duddjo ja vuovdá duijiidis turisttaide. Niila Palonoja árvvoštallá Saariselkä-plánaid. Doaimmaheaddjit: Sulo Lemet Aikio ja Nils Aslak Valkeapää.

  • Álggus suomagillii álbmotdilálašvuođas Helssegis. Doppe lei sáhka eanageavaheamis ja sámerivttiin. Ságastallit studeanta Veikko Virtanen, guolástusmeaštir Jouni Kitti, studeanta Yrjö Haila, hošmeaštir Kaarle Klemola, vuovdedoalloráđđeolmmái Oiva Lyytinen ja Toivo Kerkelä.
    Nubbi ášši sámegillii skohtergilvvuin. Santa Claus Grand Prix Roavvenjárggas, gilvovuoddjit Antti Niiles Länsman ja Paulus Näkkäläjärvi árvvoštallaba lágidemiid ja bálkkašumiid. Doaimmaheaddjit: Sulo Aikio, Marja-Leena Lampela ja Oula Näkkäläjärvi. Govva lea gielkágilvvuin Anáris / Lapin maakuntamuseo, Pauli Laalo.

  • Dán vuorkáprográmma fáddan lea Suoma gávccát presidenta Urho Kekkonen. Gullat jienaid mat leat báddejuvvon 1970- ja 1980 loguin. Golbma sápmelačča, geat dovde dán suopmelaš fápmoolbmá muitalit iežaset vásihusaid pressideanta Urho Kekkonen birra.

    Mielde: Urho Kekkonen, Antti Juuso, Piera Juuso, Erkki Jomppanen. Doaimmaheaddjit: Juhani Lihtonen, Frans Wilhelm Saari ja Oula Näkkäläjärvi. Arkiivadoaimmaheaddji: Jouni Aikio

  • Sámegielat radioprográmma mii sáddejuvvui Sámi radios 27.6.1972. Báddejuvvon Anár Doaivunjárggas, Ohcejoga Máttajávrris, Gáregasnjárggas, Guolnnás, Áŋŋelis ja Kárášjogas. Mielde dát olbmot: Matti Sarre, Erkki Jomppanen, Valpuri Högman, Kaarina Nillukka, Agneta Valle, Magga Kitti, Elli Laiti, Antti Nuorgam, Kaarina Niittyvuopio (Nillá-Káre), Antti Boine (Badjenjár-Ánde) ja Sofia Balto. Doaimmaheaddji: Sombbi-Káre, Kaarina Halvari

  • Guokte prográmma Sámiid kristtalaš nuoraidskuvlla giđđafeasttain. Álggos jagi 1971 oahppit muitalit vásáhusaid skuvlavázzimis ja vástidit gažaldahkii mii guoská kristtalašvuhtii oahpahusas ja skuvlla namas. Oahppit Eero Paltto (suoma- ja sámegillii), Niilo Rasmus (suomagillii), Antti Lukkari (suomagillii), Aslak Guttorm (suomagillii), Kari Savolainen (suoma- ja sámegillii), Marketta Kukkala (suomagillii), Vilma Helander (suomagillii) ja Marja Guttorm (suoma- ja sámegillii). Rektor Eljas Kytömäki (suomagillii). Nuppi prográmmas jagis 1976 lea sáhka Sámi kristtalaš nuoraidskuvlla boahttevuođas. Vástideaddjin stivrra ságadoalli Juhán-Erke, Erkki Jomppanen (sámegillii), lohkanjagi 1975-76 rektor Pekka Laaksonen (suomagillii) ja vánhen Liissá-Jovnna, Jouni Aikio Áhguoikkas. Doaimmaheaddji: Sulo Lemet Aikio.

  • Nils Aslak Valkeapää prográmma jagis 1979 gieđahallá Sámi dáidaga. Son jearahallá dáiddačehpiid Iver Jåks (elii 1932 - 2007) Kárásjogas ja Synnøve Persen Porsáŋggus. Sáhka dáidagis, dáiddáriid Mázejoavkku birra ja dáiddačehpiid searvvi vuođđudemis. Sáddejuvvon Miehtá Sámi prográmmas 20.4.1979.

  • Ealli arkiivas gullat Sámi radio báddevuorkká ságaid jagiin 1973, 1974, 1980 ja 1981. Ságastallamat Skállovári bigálusgárddis Ohcejogas, Dálvadas gárddis Eanodagas ja Sakiaselkä gárddis Vuohčus. Gullat dáid boazosápmelaččaid: Ásllat Ánde Länsman, Juhán Dánel Magga, Oula Aikio, Aslak Hetta ja Alpo Aikio. Doaimmaheaddjit dáin ságain leat Kaarina Halvari, Kalle Mannela, Oula Näkkäläjärvi ja Matti Valle. Arkiivadoaimmaheaddji: Jouni Aikio.

  • Luonddugáhttengáibádusat lassánedje 1970-logus. Dalle ledje juo ásahuvvon Leammi álbmotmeahcci ja Geavu luonddumeahcci. Ođđa álbmotmeahci lei oaivil vuođđudit Koilliskairai ja nu jagi 1983 rájes leamašge lágain ásahuvvon viiddis UK-álbmotmeahcci Soađegili, Anára ja Savukoski gielddaid rájáid siste. Soađegili Sámi bálgosa Oula Aikio oinnii álbmotmeahcis eanet buriid beliid go vahága. Gullat maid Avvil bálgosa Antero Sarre ja Lappi bálgosa Sulo Alakorva jurdagiid jagis 1974. Leammi álbmotmeahci viiddideamis ságastallojuvvui seamma áiggiid. Sállevári bálgosis gal balle turisttaid lassáneami heađuštit bohccuid. Guldal Oula Sara jearahallama jagis 1979. Govva/Jouni Aikio: Osmo Hirvasvuopio Náttašduoddara alde Soabbada luonddumeahcis giđđagease 2013.

Kuuntele myös

    Muualla Yle.fi:ssä