Beaivvi sagat

Dávggáid vuolde, sáttaráidu sámiid historjjás, 2. oassi

  • 29 min
  • toistaiseksi

Dávggáid vuolde 2. oasis lea sáhka sámiid evákueremis čakčat 1944 ja Samii litto, Sámiid lihtu vuođđudemis. Vuorkábáttiin gullat Biret-Máreha, Maarit Vuomajoki jearahallama 1980-logus ja Johan Nuorgam jearahallama 1970-logus. Sámiid historjjá dáhpáhusaid vihkkehallá professor Veli-Pekka Lehtola. Doaimmaheaddji: Juhani Nousuniemi

Lähetykset

  • ke 22.11.2017 10.00 • Yle Areena

Jaksot

  • Dáiddár Outi Pieski lea ovttas Jenni Laitiin ja Niillas Holmbergiin ásahan moratoriadoaimmahaga, man ulbmilen lea veahkehit ja bagadit sápmelaččaid iešstivrejupmái láktasedeaddji áššiin.
    Pieski muitala, ahte lea dehálaš nannet min iežamet iešstivrejumi, eandalit danin, go mii eallit dálkádat rievdadusa áigge ja mis sihke eará eamiálbmogiin sáhtašii gávdnot čoavddus dan dillái, go mis leat iežamet árbevirolaš vuogit, mo eallit luondduin dássedeattus. Doaimmaheaddji Xia Torikka

  • Urbánbeaivvit čohkkejit Sámi servvodatberošteaddjiid dán vahkus Anárii. Urbánbeivviid namma boahtá sámi kaleandaris: dán vahkus muorraurbbit ihtet.
    álggii ikteSámi árbevirolaš musihka -seminárain, mii lea oaivvilduvvon bovdejuvvon oasálastiide. Semináras suokkardallojit sámi árbevirolaš musihkkii laktáseaddji rievttit, oktavuođat ja geatnegasvuođat. Guovtti beaivásaš seminára lágideaba Lappi universitehta ja Sámediggi. Nákkosgirjedutki ja Seminára oktavuohtaolmmoš Piia Nuorgam muitala áššis eanet. Doaimmaheaddjin lea Inger-Elle Suoninen.

  • Wimme Saari lea guhká bargan musihkkain. Son lei okta sis guhte lei bovdejuvvon Sámi árbevirolaš musihkka -seminárii. Dál gullát makkár jurdagat Wimmes ledje ikte dán semináras ja sámemusihkka vuoigatvuođain.
    Doaimmaheaddjin lea Inger-Elle Suoninen.

  • Aslak Holmberg lea maid okta dain geat servet Sámi árbevirolaš musihkka -seminárii. Son muitala ahte sus gal leat leamašan muhtin čuolmmat sámemusihkka vuoigatvuođaid ektui.
    Doaimmaheaddjin lea Inger-Elle Suoninen.

  • Ohcejoga sámesearvi Sámi Siida válljii miessemánus 2018 ođđa sitvrra. Stivra lahtuin njealjis leat ođđa aktiivvat, dušše okta ovddeš stivrra lahtuin joatká ain. Sámmol Ánde Lukkari válljejuvvui Sámi Siida -searvvi ságadoallin. Son lea válmmaš ođđa hástalusaide ja son lea hárjánan servodatáššiid dikšumii gielddastivrras ja gielddaráđđehusas. Doaimmaheaddji: Jouni Aikio

  • Ohcejoga valáštallan- dahjege alšasáles bivastat golgá go Kati Eriksen ja Áslat Pieski lokteba deattuid ja suhkaba suhkanrustegiin. Soai eaba leat ruoidnadeamen iežaska, baicca ráhkkaneaba geasi guollebivdui. Galgá leat sávri vai bihta stuorra luosaide ja veadja suhkat olles geasi.
    Guldal dás mo soai hárjehallaba, ja leatgo sutno mielas dálá olbmot fuonet forpmás, go galgá sierra hárjehallat.
    Doaimmaheaddjin Xia Torikka.

  • Easka dán jagi njukčamánu lea Aslak Uula Länsman álgán prošeaktahoavdan prošektii, man namma lea, Sámi báikkálaš ovddideapmi. Dán prošeavtta eallinahki ii leat nu beare guhkki, daningo juo boahttejagi bealde guovvamánus, galgá leat prošeakta juo nohkan. Maid barga Aslak Uula dán prošeavttas ja manin ja makkár plánat Aslak Uulas leat vel dán loahpaáigái joksat sámi olbmuid ja veahkehit sin dahkat fitnodat- dahje prošeaktaohcamušaid. Doaimmaheaddji Minna Näkkäläjärvi

  • Mannan čavčča sámegiela oahpaheaddji, Risten Mustonen, fárrii máttás oahpahit sámegiela Helssega universitehtas. Son illuda, ahte bargu joatkašuvvá maid boahtte čavčča ja sámegiella orru geasuheamen oahppiid. Dál gullat, mo son lea loaktán oaivegávpogis ja makkár boahttevuođa niegut nuorra sámegieloahpaheaddjis leat. Doaimmaheaddjin Helga West.

  • Bearjadaga 18.5. almmuhii studeantadutkkuslávdegoddi skuvllaide sin namaid geat leat čađahan studeatadutkosa ja fiddnejit ná vilges gahpira das mearkan. Skuvllaid almmuhusa mielde sámeguovllu gielddain Ohcejoga sámelogahagas besse njeallje studentta, Eanodaga meahccelogahagas logi, Avvil logahagas 25 ja Soađegili logahagas 37 studeantta. Ollu guovllu nuorat vázzet logahaga earáge skuvllain Suomas. Buohkanassii lagabui 27 000 olbmo čađahedje dutkosa dán giđa. Okta giđa ođđa studeanttain lea Janita Känsälä Avvil logahagas. Doaimmaheaddji: Jouni Aikio

  • Anára čuvgehuslávdegoddi lea álggahan ságastallama nuoraiddoaimma ja lihkadandoaimma boahttevuođas. Čuvgehusdoaimma ievttá čoahkkima áššelisttus boahtá ovdan, ahte gielddas plánejit rievdadit Anára nuoraidbargi bargogova nu, ahte su bargguide gulašedje boahtte áiggis maiddái lihkadandoaimma veahkeheaddji barggut vuosttažettiin Anára márkanis. Dán áigge son joraha Anára nuoraidlatnja Vintti doaimma.

    Gieldda plánat leat boktán fuola skuvllaoahppiin ja sin váhnemiin. Anára skuvlla oahppit ja bargit leatge čállán bivdaga, mas sii sávvet nuoraidlannja Vintti doaimma ja rabasáiggiid dorvvastuvvot maiddái boahttevuođas. Dá gullat maid oaivvildit Anára skuvllaoahppit Sáránne Näkkäläjärvi, Ella Kämäräinen, Hanno Länsman, Diana Kangasniemi ja Aino-Maija Mäenpää.

    Anára gieldda čuvgehushoavda Ilkka Korhonen muitala, ahte jurddan lea iskat oažžut nuoraiddoaimma fásta doaibman Anárii. Dan son ii sáhttán dán muttus meroštallat vel, ahte makkár rabasáiggit nuoraidlanjas leat boahttevuođas. Korhonen dadjá maiddái, ahte dat, ahte nuorat leat iežaset oaivila buktán ovdan, ja dat lea dál dehálaš oassin čuvgehusdoaimma guorahallamis.

    Doaimmaheaddjin Linnea Rasmus.

  • Giela ja kultuvrra mii sáhttit ealáskahttit, muhto mo lea, go dutki álgá ealáskahttit eanoktavuođa? Hanna Guttorm lea váillahišgoahtán oktavuođa eatnamiin, man son ii ožžon, go bajásšattai Mátta-Suomas. Son ii jáhke leahkkit áidna sápmelaš, gii lea massán oktavuođa eatnamiin. Dás gulat su dutkamušas ja jurdagiin, maid eana sus bohciidahttá. Doaimmaheaddjin Helga West

  • Ii dáidde leat sámiolmmoš dán máilmmis, gii ii Áillohačča dahje Nils-Aslak Valkeapää dieđaše. Ja dovdet su gal viidát vel máilmmisge, su maŋggabealat dáiddalašvuođa dihte.
    Eanodagas Gilbbesjávrris ordnejit Áillohačča gudnin dilálášvuođa lávvordaga 19.5.2018 , diibmu 12.00 rájes ja okta dain artisttain gii lea dilálášvuhtii ožžon bovdehusa lea Áilu Valle, Anáris. Áilu Valle lea maid deaivvadan Áillohaččain ja dál gullat makkár jurdagiid Áilloháš-rohkki ja su dáidda nuorra musihkkarii boktet. Doaimmaheaddji Minna Näkkäläjärvi

Ei tulossa olevia jaksoja

Klipit

  • Sámisostera Buorre boahtteáigi – Boazosápmelaččaid buresveadjima ja oassálastima ovddidanprošeakta ordne Searas boazosámiide lášmmohallanbottuid Heahtás ja Gárasavvonis. Saara Ketola lea daid joavkkuid movttegis jođiheaddji ja dál gullatge ahte maid jurddaheaba Heahta SBS-joavku lášmmohallit Káren-Ann Proksi ja Marja Näkkälä. Muhto álggos vehá lášmmohallat. Doaimmaheaddjin Minna Näkkäläjärvi

Kuuntele myös

    Muualla Yle.fi:ssä